Geboortezorg beter voorbereid op zomerdrukte, aandacht blijft nodig

In de zomerperiode is het vaak extra druk in de acute geboortezorg. Ook dan willen zorgprofessionals snel goede zorg leveren aan zwangere vrouwen. Daarom heeft het ROAZ-netwerk geboortezorg samen met netwerkbureau AZO het afgelopen jaar gewerkt aan een reeks acties om beter voorbereid te zijn op de zomer van 2026.

Welke acties zijn genomen?

Om de druk in de geboortezorg tijdens de zomerperiode beter op te vangen, zijn de volgende acties genomen:

• • Tactisch overleg voor knelpunten
    Er is een tactisch ROAZ-overleg geboortezorg samengesteld met vertegenwoordigers uit de ziekenhuizen en eerstelijn. Zij worden ingeschakeld wanneer knelpunten ontstaan die niet direct in het ROAZ-netwerk acute geboortezorg opgelost kunnen worden. Ook kunnen zij besluiten om op te schalen naar een volgende fase van het drukteplan. Daarin staat welke maatregelen we als regio nemen om de druk in de geboortezorg op te vangen.

• • Drukteplan aangescherpt
    Het drukteplan voor de (acute) geboortezorg is aangescherpt. Er is verduidelijkt wie op welk moment verantwoordelijk is voor besluitvorming en opschaling. Ook de rol van het tactisch ROAZ-overleg hierin is vastgelegd. Daarnaast zijn er aanvullende maatregelen afgesproken om de beschikbare capaciteit tijdens drukte nog beter te spreiden. Zo kunnen, waar mogelijk, inleidingen flexibeler gepland worden op meerdere momenten van de dag of in het weekend.

• • Inzicht in het aantal vrouwen dat gaat bevallen
    Om beter inzicht te krijgen in de te verwachten instroom in de geboortezorg is gestart met het verzamelen van gegevens over het aantal vrouwen dat gaat bevallen (à terme data). Vanuit de eerstelijnsverloskunde zijn deze gegevens inmiddels aangeleverd voor het derde kwartaal van 2026 en grotendeels voor het vierde kwartaal. Het plan is om ook vergelijkbare gegevens uit de tweede lijn te verzamelen. Zo bouwen we aan een database die helpt om trends te ontdekken in de instroom en deze te vergelijken met de beschikbare capaciteit.

• • Oranje stoplicht wanneer verlosafdeling bijna vol is
    In december 2025 hebben de verlosafdelingen het ‘oranje stoplicht’ in het LPZ in gebruik genomen. Hiermee geven zij aan dat de afdeling bijna vol is, zodat verloskundigen tijdig kunnen overwegen om een ander ziekenhuis te benaderen. Verloskundigen zijn positief over deze werkwijze. Het geeft hen beter inzicht in de actuele bezetting van ziekenhuizen, waardoor ze minder vaak contact hoeven op te nemen met afdelingen die al (bijna) vol zijn. Hierdoor kunnen ze sneller bellen naar een ziekenhuis met voldoende capaciteit. Deze tijdswinst is waardevol in situaties waarin snel handelen noodzakelijk is en de werkdruk hoog is. Het gebruik van het oranje stoplicht wordt de komende periode verder gestimuleerd en doorontwikkeld, zodat het nog beter helpt om patiënten goed te spreiden en het aantal (rode) verloskundestops terug te dringen.

• • Communicatie naar zwangeren
    Deze zomer wordt een vragenlijst uitgezet onder vrouwen die in de zomerperiode uitgerekend zijn, om inzicht te krijgen in hun informatiebehoefte bij drukte in de geboortezorg. Hierbij wordt onder meer nagegaan of zij vooraf geïnformeerd willen worden, welke informatie zij belangrijk vinden en van wie zij deze informatie willen ontvangen. Op basis van de uitkomsten werkt netwerkbureau AZO, in samenwerking met Zorgbelang Inclusief, een plan uit voor heldere communicatie met zwangeren, gericht op de zomer van 2027. Doel is om hen beter voor te bereiden en duidelijkheid te bieden over wat zij kunnen verwachten in periodes van verhoogde drukte.

Hoewel deze maatregelen bijdragen aan een betere voorbereiding, blijft de zomerperiode een uitdagende tijd waarvoor aandacht en samenwerking nodig blijven.